
نوشته توماس ووگت، انجمن ریاضی آلمان، ۲۳ نوامبر ۲۰۲۵ -یک تیم بینالمللی کلاهبرداری گسترده و طولانیمدتی را در انتشارات ریاضی کشف کرده است که ناشی از وسواس جهانی در مورد ضرایب تأثیر، رتبهبندیها و تعداد استنادها است. منبع Shutterstock
محققان میگویند کلاهبرداری ناشی از معیارهای ناقص، ریاضیات را تهدید میکند.یک گروه بینالمللی از محققان به رهبری ایلکا آگریکولا، استاد ریاضیات در دانشگاه ماربورگ آلمان، سوء رفتار گسترده در انتشار تحقیقات ریاضی را بررسی کردهاند. این تیم که به نمایندگی از انجمن ریاضی آلمان (DMV) و اتحادیه بینالمللی ریاضی (IMU) کار میکرد، سالها فعالیت کلاهبرداری هماهنگ را کشف کرد.
یافتههای آنها که در پلتفرم پیشچاپ arXiv منتشر شد و بعداً در اطلاعیههای انجمن ریاضی آمریکا (AMS) به تفصیل شرح داده شد، توجه و نگرانی قابل توجهی را در جامعه ریاضیات برانگیخته است.
برای پرداختن به این موضوع، این مطالعه همچنین توصیههایی را برای بهبود نحوه انتشار نتایج تحقیقات ریاضی ارائه میدهد.
امروزه، کیفیت تحقیقات دانشگاهی اغلب کمتر با سهم علمی واقعی آن و بیشتر با معیارهای تجاری مانند تعداد انتشارات، تعداد استنادها یا “شهرت” یک مجله (ضریب تأثیر) قضاوت میشود.
این معیارها توسط شرکتهای خصوصی با استفاده از روشهای مبهم، با نظارت کم یا بدون نظارت جامعه علمی، ایجاد میشوند و در سطح جهانی برای تبلیغ پایگاههای داده خود به بازار عرضه میشوند. برخی از مشاغل متقلب حتی در کمک به محققان و مؤسسات برای دستکاری این شاخصها برای سودآوری تخصص دارند. انگیزهها واضح است: رتبهبندیهای بالاتر – مانند رتبهبندیهایی که بر دانشگاهها تأثیر میگذارند – منجر به فرصتهای مالی بیشتر، شهریههای بالاتر و متقاضیان بینالمللی بیشتر میشود.
نتیجه، سیلی از انتشارات است که فقط برای افزایش معیارها به جای پیشرفت دانش طراحی شدهاند. بسیاری از این مقالات خوانده نمیشوند، حاوی خطا هستند یا فاقد هرگونه ارزش علمی واقعی هستند. رتبهبندیهای تحریفشده و ظهور «مگاژورنالها»
این مطالعه چندین نمونهی گویا ارائه میدهد. در یک مورد، شرکت Clarivate، یکی از ارائهدهندگان اصلی دادههای استنادی، در سال ۲۰۱۹ گزارش داد که دانشگاهی با بیشترین تعداد محققان ریاضی «در سطح جهانی»، مؤسسهای در تایوان است که حتی یک برنامهی ریاضی ارائه نمیدهد.
در همین حال، به اصطلاح مگاژورنالها – نشریاتی که تقریباً هر مقالهای را تا زمانی که نویسندگان هزینهای بپردازند میپذیرند – اکنون سالانه مقالات بیشتری نسبت به مجموع تمام مجلات معتبر و بدون پرداخت هزینه برای ریاضیات تولید میکنند. در پشت این سیستم، دلالان ناشناس آشکارا معیارهای ساختگی را میفروشند و همه چیز را از مقالات از پیش نوشته شده گرفته تا افزایش استنادها را با قیمت ارائه میدهند.
پروفسور کریستوف سورگر، دبیرکل IMU، تأکید میکند: ««علم جعلی» نه تنها آزاردهنده است، بلکه خطری برای علم و جامعه است. زیرا شما نمیدانید چه چیزی معتبر است و چه چیزی نیست. اطلاعات نادرست هدفمند، اعتماد به علم را تضعیف میکند و همچنین تصمیمگیری در مورد اینکه کدام نتایج میتوانند به عنوان مبنایی برای تحقیقات بیشتر استفاده شوند را برای ما ریاضیدانان دشوار میکند.»
پروفسور یورگ کرامر، رئیس DMV، افزود: «توصیههای تدوینشده توسط کمیسیون، فراخوانی برای همه ماست تا برای تغییر سیستم تلاش کنیم.»












